EPR
Numer EPR – co to jest, jak go uzyskać i gdzie go podać?
Numer EPR to dziś jedno z pierwszych pytań, jakie zadaje marketplace, kontrahent z zagranicy albo urząd. Problem w tym, że nie istnieje jeden „europejski” numer EPR - każdy kraj nadaje własny, w innym rejestrze i na innych zasadach. Wyjaśniamy, co to jest numer EPR, czym różni się od numeru BDO, jak uzyskać numer EPR w Polsce i za granicą oraz gdzie go wpisać, żeby sprzedaż nie stanęła.
PRZEJDŹ DO WYBRANEJ SEKCJI
Spis treści
Od 12 sierpnia 2026 r. obowiązuje w całej UE rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 z dnia 19 grudnia 2024 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych, zmiany rozporządzenia (UE) 2019/1020 i dyrektywy (UE) 2019/904 oraz uchylenia dyrektywy 94/62/WE (PPWR). Wprowadziło ono zasadę: bez rejestracji EPR w danym kraju nie wolno tam udostępniać opakowań.
Co to jest numer EPR?
EPR (Extended Producer Responsibility) to rozszerzona odpowiedzialność producenta – zasada, zgodnie z którą firma wprowadzająca produkty na rynek finansuje zbiórkę i recykling odpadów, które po nich zostaną. Sama zasada nie ma numeru. Numer ma dopiero rejestr, w którym państwo ewidencjonuje producentów.
Numer EPR to indywidualny numer rejestrowy producenta, nadawany przez krajowy organ po wpisie do rejestru producentów danego kraju. Potwierdza, że firma jest zarejestrowana i co do zasady wykonuje swoje obowiązki EPR w tym państwie.
W praktyce numer EPR to określenie potoczne. Przepisy mówią o numerze rejestrowym, identyfikatorze czy numerze producenta. Dla sprzedawcy liczy się jednak jedno:
- numer EPR jest krajowy – działa tylko w państwie, które go nadało,
- numer EPR jest przypisany do firmy, a nie do produktu czy konta sprzedawcy,
- w jednym kraju możesz mieć kilka numerów – osobno dla opakowań, elektroniki czy baterii.
Numer EPR a numer BDO – czy to to samo?
Przedsiębiorcy często pytają nas: „Mam numer BDO, czy to jest mój numer EPR?”. W Polsce tak. Za granicą nie.
W polskim systemie numerem EPR jest numer rejestrowy BDO. Zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach marszałek województwa, dokonując wpisu do rejestru, nadaje podmiotowi indywidualny numer rejestrowy. Numer jest jeden dla wszystkich zakresów działalności firmy i po zakończeniu działalności nie może zostać nadany nikomu innemu (art. 54 ust. 3 tej ustawy).
Numer trzeba umieszczać na dokumentach sporządzanych w związku z prowadzoną działalnością, np. na fakturach. Obowiązek dotyczy m.in. wprowadzających produkty w opakowaniach oraz producentów, importerów i wewnątrzwspólnotowych nabywców opakowań (art. 63 w zw. z art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach). Za działalność bez wymaganego wpisu oraz za brak numeru na dokumentach grozi administracyjna kara pieniężna od 1 000 do 1 000 000 zł (art. 194 ust. 1 pkt 5 i 5a oraz ust. 3 tej ustawy). Niezłożenie wniosku o wpis jest dodatkowo wykroczeniem, za które grozi kara aresztu albo grzywny (art. 179 tej ustawy).
Krótko mówiąc: BDO to polska wersja numeru EPR, nie unijna. Sprzedając do Niemiec, Francji czy Czech, potrzebujesz tamtejszej rejestracji i tamtejszego numeru.
EPR, numer rejestrowy i organizacja odzysku – kilka pojęć
| Pojęcie | Czym jest |
|---|---|
| EPR | zasada prawna – rozszerzona odpowiedzialność producenta |
| Numer rejestrowy producenta | numer nadany przez krajowy rejestr (np. BDO, LUCID) |
| Umowa z organizacją odzysku / systemem | sposób wykonania obowiązków EPR |
| NIP / numer VAT UE | identyfikator podatkowy |
Numery EPR w krajach UE – każdy kraj ma własny rejestr
Unia wyznacza ramy, ale rejestry prowadzą państwa członkowskie. Producent opakowań musi się zarejestrować w każdym państwie członkowskim, w którym po raz pierwszy udostępnia opakowania lub produkty w opakowaniach (art. 44 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych – PPWR). Analogiczną zasadę dla baterii wprowadza art. 55 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1542 z dnia 12 lipca 2023 r. w sprawie baterii i zużytych baterii, zmiany dyrektywy 2008/98/WE oraz rozporządzenia (UE) 2019/1020 i uchylenia dyrektywy 2006/66/WE.
W praktyce rejestruje się więc w dotychczasowych rejestrach krajowych takich jak BDO, LUCID czy francuski SYDEREP. Część państw już wskazała je jako rejestr w rozumieniu PPWR. Tak zrobiły np. Niemcy w § 6 ust. 6 ustawy z dnia 13 lipca 2026 r. o wykonaniu rozporządzenia (UE) 2025/40 w zakresie opakowań (Verpackungsrecht-Durchführungsgesetz – VerpackDG).
Dlatego numery EPR trzeba zbierać kraj po kraju. Poniżej najczęściej spotykane rejestry:
| Kraj | Rejestr / numer EPR | Kto nadaje | Na co zwrócić uwagę |
|---|---|---|---|
| Polska | numer rejestrowy BDO | marszałek województwa | jeden numer dla wszystkich zakresów; obowiązkowo na fakturach |
| Niemcy | numer rejestracyjny LUCID (opakowania) | Zentrale Stelle Verpackungsregister | osobny numer WEEE dla elektroniki (Stiftung EAR); bez rejestracji dystrybutorzy i fulfilment nie mogą obsługiwać towaru (§ 13 VerpackDG) |
| Francja | identyfikator IDU (identifiant unique) w systemie SYDEREP | ADEME (art. L541-10-13 francuskiego Kodeksu ochrony środowiska – Code de l’environnement) | osobny IDU dla każdego sektora EPR; w systemie zbiorowym rejestruje éco-organisme; od 10.07.2026 wymagany pełnomocnik we Francji |
| Grecja | numer producenta ΑΜΠ w rejestrze EMPA | EOAN | obowiązkowo na dokumentach sprzedaży |
| Hiszpania | wpis w Registro de Productores | ministerstwo ds. środowiska | numer podawany na fakturach (art. 15 Real Decreto 1055/2022); wymagany przedstawiciel |
| Czechy | wpis do Seznamu osob (opakowania – § 14 czeskiej ustawy nr 477/2001 Sb. o opakowaniach); dla elektroniki i baterii – rejestry w systemie ISOH | Ministerstwo Środowiska (MŽP) | opakowania i elektronika rejestrowane osobno; firma bez siedziby może działać przez przedstawiciela |
| Słowacja | Rejestr producentów (system ISOH) | Ministerstwo Środowiska | wpis przed wprowadzeniem na rynek (§ 30 ust. 1 słowackiej ustawy nr 79/2015 Z. z. o odpadach); przedstawiciel dla firm bez siedziby |
| Litwa / Estonia | GPAIS / PAKIS | krajowe rejestry | przy sprzedaży wysyłkowej – przedstawiciel |
| Szwecja | rejestr producentów Naturvårdsverket | szwedzka agencja środowiska | zgłoszenie przed pierwszą sprzedażą |
| Włochy | numer członkowski CONAI | konsorcjum krajowe | udział w CONAI obowiązkowy; krajowy rejestr z art. 44 PPWR jeszcze nie powstał |
Sprzedajesz za granicę?
Zarejestrujemy Twoją firmę w zagranicznych rejestrach EPR, zapewnimy przedstawiciela tam, gdzie jest wymagany i przekażemy Ci gotowe numery EPR do faktur i kont na marketplace’ach.
Sprawdź swoje obowiązki →Często spotykamy sytuację, w której firma ma trzy–cztery numery EPR tylko dla jednego rynku. Przykład: sprzedaż lamp biurkowych do Niemiec to numer LUCID dla opakowań i numer WEEE dla elektroniki, a jeśli lampa ma wbudowany akumulator – także obowiązki bateryjne. We Francji ta sama firma potrzebowałaby osobnego IDU dla każdej z tych kategorii.
Jak uzyskać numer EPR? Krok po kroku
Procedura różni się w szczegółach, ale logika jest wszędzie podobna. Najpierw ustalasz, czy i gdzie jesteś producentem. Dopiero potem składasz wniosek. Z doświadczenia wiemy, że najwięcej problemów bierze się z odwrócenia tej kolejności.
Jak uzyskać numer EPR – schemat działania:
- Analiza obowiązków – ustal, w których krajach wprowadzasz produkty lub opakowania na rynek i jakich kategorii to dotyczy (opakowania, elektronika, baterie, tekstylia).
- Wybór sposobu wykonania obowiązków – indywidualnie albo przez organizację odpowiedzialności producenta. Jeśli powierzysz obowiązki organizacji, to co do zasady ona rejestruje Cię w Twoim imieniu (art. 44 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych – PPWR). Tak działa np. Francja: IDU uzyskuje się przez éco-organisme, który wpisuje producenta do SYDEREP.
- Wyznaczenie przedstawiciela – jeśli nie masz siedziby w danym kraju, a przepisy tego wymagają.
- Złożenie wniosku o rejestrację – przez system elektroniczny właściwego organu.
- Otrzymanie numeru EPR – po zatwierdzeniu wpisu.
- Użycie numeru – na fakturach, na kontach marketplace, w umowach z kontrahentami.
- Raportowanie i aktualizacja – coroczne dane o ilościach i zgłaszanie zmian.
Jak uzyskać numer EPR w Polsce?
W Polsce uzyskanie numeru EPR oznacza wpis do rejestru BDO. Wniosek składa się elektronicznie, a marszałek województwa dokonuje wpisu niezwłocznie, nie później niż w ciągu 30 dni od otrzymania wniosku (art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach). Firma z zagranicy bez oddziału w Polsce składa wniosek do Marszałka Województwa Mazowieckiego.
Wpis dla wprowadzających produkty w opakowaniach, producentów, importerów i wewnątrzwspólnotowych nabywców opakowań podlega opłacie rejestrowej (art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach). Po wpisie firma otrzymuje numer rejestrowy i dostęp do indywidualnego konta w BDO.
Jak uzyskać numer EPR za granicą?
Informacje wymagane we wniosku o rejestrację wymienia załącznik IX część A rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR). Są to m.in.:
- nazwa producenta i marki, pod którymi udostępnia opakowania w danym kraju,
- krajowy numer identyfikacyjny – numer w rejestrze handlowym lub równoważny oficjalny numer rejestracyjny, w tym numer identyfikacji podatkowej (europejski lub krajowy),
- dane upoważnionego przedstawiciela, jeśli został wyznaczony,
- oświadczenie, w jaki sposób producent wykonuje obowiązki EPR – przy organizacji odpowiedzialności producenta także jej certyfikat.
To samo rozporządzenie wyznacza też termin po stronie urzędu. Właściwy organ ma nadać numer rejestracyjny najpóźniej w ciągu 12 tygodni od otrzymania kompletnych informacji (art. 44 ust. 11 lit. b rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych – PPWR).
Kluczowa zasada wynika z art. 44 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR): producent nie może udostępniać opakowań w państwie, w którym ani on, ani jego przedstawiciel nie jest zarejestrowany. Niezależnie od tempa wdrażania PPWR wiele krajów ma własne, już działające zakazy:
- Niemcy – producent bez rejestracji w LUCID nie może udostępniać opakowań, a dystrybutorzy i firmy fulfilmentowe nie mogą sprzedawać ani obsługiwać jego towarów (§ 13 niemieckiej ustawy z dnia 13 lipca 2026 r. o wykonaniu rozporządzenia (UE) 2025/40 w zakresie opakowań – Verpackungsrecht-Durchführungsgesetz, VerpackDG).
- Słowacja – bez wpisu do rejestru producentów nie wolno wprowadzać produktów na rynek (§ 30 ust. 1 słowackiej ustawy nr 79/2015 Z. z. o odpadach – zákon č. 79/2015 Z. z. o odpadoch).
Numer EPR trzeba więc mieć przed pierwszą wysyłką, a nie po niej.
Dla sprzedawców wysyłkowych dochodzi obowiązek wyznaczenia pisemnie upoważnionego przedstawiciela ds. EPR w każdym kraju, do którego wysyłają opakowania, innym niż kraj siedziby (art. 45 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych – PPWR).
W grudniu 2025 r. Komisja Europejska przedstawiła wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zawieszenia stosowania przepisów dotyczących wyznaczania upoważnionego przedstawiciela ds. rozszerzonej odpowiedzialności producenta w odniesieniu do baterii i zużytych baterii oraz opakowań i odpadów opakowaniowych. Zakłada on zawieszenie tego obowiązku do 1 stycznia 2035 r. dla firm z siedzibą w UE.
Rada UE przerwała jednak prace nad tym wnioskiem w czerwcu 2026 r., bo sprzeciwiła się mu zdecydowana większość państw członkowskich. Parlament Europejski pracuje nad węższą wersją tylko dla mikro i małych firm. Dopóki rozporządzenie zawieszające nie ukaże się w Dzienniku Urzędowym UE, art. 45 ust. 3 PPWR obowiązuje w pełnym zakresie.
Niektóre kraje mają też własne wymogi. Francja od 10 lipca 2026 r. wymaga, by podmiot bez siedziby we Francji wyznaczył tam pisemnie pełnomocnika ds. EPR (art. L541-10-9-1 francuskiego Kodeksu ochrony środowiska – Code de l’environnement). Obowiązek uznaje się za spełniony, jeśli obowiązki EPR za sprzedawcę wykonuje platforma z siedzibą we Francji.
Sprzedajesz do innych krajów UE?
Zarejestrujemy Twoją firmę w zagranicznych rejestrach EPR, zapewnimy przedstawiciela tam, gdzie jest wymagany i przekażemy Ci gotowe numery EPR do faktur i kont na marketplace’ach.
Sprawdź swoje obowiązki →Numer EPR Allegro – gdzie go wpisać?
Numer EPR Allegro to w praktyce zestaw numerów, które sprzedawca podaje w danych konta. Allegro wprost wskazuje, że numerem EPR dla Polski jest numer BDO. Dla sprzedaży do Niemiec wymagany jest numer LUCID (opakowania), a przy elektronice także niemiecki numer WEEE.
Numery dodaje się w zakładce Dane konta – Numery EPR (rozszerzona odpowiedzialność producenta) – sprawdź dane. Numer wpisuje się w okienku przypisanym do danego kraju, zachowując oryginalny zapis.
Brak numeru LUCID już dziś ogranicza sprzedaż do Niemiec – kupujący z niemieckim adresem dostawy może nie zobaczyć oferty lub nie opłacić zamówienia, a Allegro może nawet zablokować sprzedaż.
Numery EPR na marketplace’ach i fakturach – gdzie jeszcze są wymagane?
Numer EPR przestał być daną „do szuflady”. Coraz częściej sprawdzają go podmioty trzecie i to one pierwsze blokują sprzedaż.
Platformy internetowe i fulfilment
Zgodnie z art. 45 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR) platformy umożliwiające konsumentom zawieranie umów na odległość muszą uzyskać od producenta dwie rzeczy, zanim dopuszczą go do sprzedaży:
- informacje o rejestracji w państwie, w którym znajduje się konsument, wraz z numerem (lub numerami) rejestracyjnymi,
- oświadczenie producenta, że oferuje wyłącznie opakowania zgodne z wymogami EPR w tym kraju.
Platforma musi dołożyć wszelkich starań, by ocenić, czy dane są kompletne i wiarygodne (art. 45 ust. 6 tego rozporządzenia). Te same informacje producent przekazuje firmie fulfilmentowej przy zawarciu umowy (art. 45 ust. 7 tego rozporządzenia).
Weryfikację ułatwia art. 44 ust. 13 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR): wykaz zarejestrowanych producentów ma być publiczny, bezpłatny i możliwy do przeszukiwania maszynowo. Niemcy już to wdrożyły. Rejestr LUCID udostępnia platformom i firmom fulfilmentowym automatyczne porównywanie danych (§ 13 ust. 4 niemieckiej ustawy z dnia 13 lipca 2026 r. o wykonaniu rozporządzenia (UE) 2025/40 w zakresie opakowań – VerpackDG).
Niektóre kraje poszły dalej już wcześniej. We Francji platforma odpowiada za obowiązki EPR sprzedawcy, chyba że ten wykaże zgodność, a posiadanie IDU uznaje się za takie potwierdzenie (art. L541-10-9 francuskiego Kodeksu ochrony środowiska – Code de l’environnement). Podobny mechanizm działa w Grecji wobec certyfikatu EMPA (art. 11 ust. 2 greckiej ustawy nr 4819/2021 o zintegrowanych ramach gospodarowania odpadami).
Faktury i dokumenty sprzedaży
Numer EPR na fakturze jest obowiązkowy m.in.:
- w Polsce – art. 63 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach,
- w Grecji – art. 11 ust. 7 greckiej ustawy nr 4819/2021 o zintegrowanych ramach gospodarowania odpadami,
- w Hiszpanii – art. 15 hiszpańskiego rozporządzenia królewskiego nr 1055/2022 z dnia 27 grudnia 2022 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (Real Decreto 1055/2022, de envases y residuos de envases).
W Portugalii numer podaje się także na dokumentach przewozowych, a na Malcie również na paragonach. We Francji sprzedawca musi podać kupującemu IDU producenta na jego żądanie (art. L541-10-10 francuskiego Kodeksu ochrony środowiska – Code de l’environnement).
Kontrahenci B2B
Hurtownie i sieci handlowe coraz częściej wymagają numerów EPR w umowach, bo same chcą wiedzieć, kto w łańcuchu dostaw rozlicza opakowania.
Przykład: sklep z Poznania sprzedaje kosmetyki na własnej stronie i przez dwa marketplace’y – do klientów w Polsce, Niemczech i Francji. Potrzebuje numeru BDO, numeru LUCID i francuskiego IDU dla opakowań, a we Francji również pełnomocnika. Każdy z tych numerów trafia w inne miejsce: na faktury, do danych konta na platformach i do umów z hurtownikami. Brak jednego z nich wystarczy, żeby oferty na danym rynku zniknęły.
Najczęstsze błędy z numerami EPR
Z doświadczenia wiemy, że problemy rzadko wynikają ze złej woli. Najczęściej to efekt założeń, które brzmią logicznie, ale nie mają oparcia w przepisach.
- „Numer BDO działa w całej UE” – nie działa. Obowiązuje wyłącznie w Polsce.
- Rejestracja po pierwszej sprzedaży – PPWR i przepisy wielu krajów wymagają rejestracji przed udostępnieniem opakowań.
- Jeden numer na wszystkie produkty – w wielu krajach opakowania, elektronika i baterie mają osobne rejestry lub osobne numery.
- Wpisywanie cudzego numeru – np. numeru dostawcy lub organizacji odzysku. Numer EPR musi należeć do Twojej firmy albo do Twojego upoważnionego przedstawiciela.
- Brak aktualizacji – zmianę nazwy, adresu czy zakresu działalności trzeba zgłosić w rejestrze bez zbędnej zwłoki (art. 44 ust. 12 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych – PPWR).
- Zapomniane raporty – numer EPR to początek. To samo rozporządzenie przewiduje przekazanie do rejestru danych o opakowaniach za poprzedni rok do 1 czerwca (art. 44 ust. 7 PPWR), ale krajowe terminy bywają wcześniejsze. W Hiszpanii i Szwecji dane składa się do 31 marca, a w Polsce sprawozdanie w BDO do 15 marca.
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR) nie określa wysokości kar. Ustalają je państwa członkowskie, które muszą przyjąć odpowiednie przepisy do 12 lutego 2027 r. (art. 68 tego rozporządzenia). Do tego czasu – i niezależnie od tego – działają krajowe sankcje za brak rejestracji, np. w Polsce z art. 194 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach.
Uwaga: posiadanie numeru EPR nie oznacza, że obowiązki są spełnione. Rejestrację można stracić:
- w Polsce marszałek województwa wykreśla firmę z rejestru z urzędu m.in. za nieuiszczenie opłaty rocznej lub rażące nieprawidłowości w wykonywaniu obowiązków (art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach),
- w Niemczech ZSVR może cofnąć rejestrację, gdy przestały być spełnione jej warunki (§ 6 ust. 5 niemieckiej ustawy z dnia 13 lipca 2026 r. o wykonaniu rozporządzenia (UE) 2025/40 w zakresie opakowań – VerpackDG),
- we Francji IDU producenta w systemie zbiorowym może zostać usunięty przez jego éco-organisme.
Numer „martwy” jest równie ryzykowny jak brak numeru.
Podsumowanie
Numer EPR to krajowy numer rejestrowy producenta – w Polsce jest nim numer BDO, w Niemczech numer LUCID, we Francji IDU. Każde państwo nadaje własny numer, a w jednym kraju możesz potrzebować kilku numerów dla różnych kategorii produktów.
PPWR zakazuje udostępniania opakowań bez rejestracji, a platformy i firmy fulfilmentowe muszą zbierać informacje o rejestracjach EPR sprzedawców. Unijny format rejestrów dopiero powstaje, ale rejestracje w krajach takich jak Niemcy czy Słowacja są wymagane już dziś. Nadal obowiązuje też wymóg wyznaczenia przedstawiciela przy sprzedaży wysyłkowej. Dlatego numery EPR warto uzyskać przed wejściem na nowy rynek, a nie po pierwszej blokadzie ofert.
Potrzebujesz numeru EPR? W Polsce zarejestrujemy Cię w EPR, a przy sprzedaży za granicę przeprowadzimy rejestrację EPR w 30 krajach. Sprawdzimy Twoje obowiązki i przygotujemy wycenę.
